rss feed Imprime esta páxina Envía esta páxina
MANUEL COLMEIRO. Espazos e encadramentos

MANUEL COLMEIRO. Espazos e encadramentos

Ficha

Datas: 
24 xaneiro 2020 - 24 maio 2020
Lugar: 
MARCO, salas de exposición do 1º andar
Horario: 
De martes a sábados (festivos incluídos), de 11.00 a 14.30 e de 17.00 a 21.00 / Domingos, de 11.00 a 14.30
Produción: 
MARCO, Museo de Arte Contemporánea de Vigo / Coordinación: Pilar Souto Soto
Comisariado: 
Xosé Carlos López Bernárdez

A finais do mes de xaneiro, o MARCO inaugura unha mostra de produción propia, comisariada por Xosé Carlos López Bernárdez, que ten como obxectivo ofrecer unha nova ollada sobre a obra dun dos pintores chave na historia da arte galega: Manuel Colmeiro.

Conformada por unha selección de obras procedentes do comodato e de diferentes coleccións, acompañadas de material documental, a mostra configúrase a partir dunha coidada investigación e relectura do sentido, obxectivos e incidencia da obra de Colmeiro. Unha visión diferente, máis contemporánea que historicista, que intenta achegar novas lecturas e enfoques. Farase especial fincapé na implicación do artista nos debates arredor da figuración na Europa e América dos anos vinte e trinta, os debuxos de guerra, e outros momentos menos coñecidos do seu traballo.

A exposición está deseñada como unha lectura, repasando a súa traxectoria dende os inicios da súa formación arxentina até o seu regreso definitivo a Galicia, e incidindo na súa relación cos espazos artísticos onde desenvolveu a súa obra: a Arxentina dos primeiros anos vinte; a Galicia anterior á Guerra Civil; o exilio e ligazón ao contexto artístico americano, novamente na Arxentina, entre 1937 e 1948; a súa inserción no París de posguerra e a súa estreita relación co medio cultural galego e español, dende os anos cincuenta.

Trátase, pois, dun achegamento á obra de Colmeiro que quere subliñar a súa contribución decisiva á formación do Movemento Renovador da Arte Galega, cunha pintura que parte do elemento popular para conformar unha nova percepción da realidade social e histórica galega. Para este obxectivo comparamos as súas obras coas doutros artistas galegos —Maside, Souto, Torres, Laxeiro, Virxilio Blanco— e con contextos “diverxentes” da modernidade internacional, nomeadamente arxentina.

O proxecto pretende amosar como a obra do noso pintor está marcada por unha vontade de creación dun constructo cultural alternativo ao dominante. Unha pintura que reforza o carácter identitario nunha sociedade (a galega) en que tomaba forma un discurso marcadamente autorreferencial, en tanto se descubrían as posibilidades dunha formulación identitaria dende a modernidade.

O realismo “moderno” de Colmeiro e do conxunto d’Os Novos, como se poderá percibir, foi a dirección dominante que adoptou a ideoloxía da vangarda en Galicia, cunha vontade de facer que a praxe artística se orientase pola dupla consigna crítica de identidade e de modernidade: reflectir a esencia do galego sen deixar de ser modernos.

Como os diferentes realismos xurdidos na Europa de entreguerras, o de Colmeiro e outros pintores galegos parte do recoñecemento de se sentiren herdeiros dunha tradición. Trátase dun patrimonio no que queren afondar ao procuraren nel os aspectos esenciais, o que implica a súa modernización mais de xeito ningún a súa destrución. Nisto coinciden con outros fenómenos artísticos desta altura como o dos pintores italianos do Novecento, a Neue Sachlichkeit (a “Nova Obxectividade” alemá) ou os “Novos Realismos” de América Latina (en contacto cos que vai transcorrer parte da traxectoria de Colmeiro na Arxentina), todos creadores que nestes anos ollan fixamente cara ás súas tradicións nacionais.

Manuel Colmeiro. Espazos e encadramentos fai, pois, fincapé nos contextos, nos diálogos con outros actores, na súa inserción dentro das correntes estéticas coas que convive o pintor e nos diferentes espazos xeográficos e culturais onde desenvolveu a súa longa traxectoria vital e artística.

Obra en portada (detalle): 
Paisaxe, 1935 
Óleo sobre lenzo
65,5 x 82 cm
Colección Familia Colmeiro

Obra en miniatura (detalle): 
Bilbao, 1933 
Acuarela sobre papel
34 x 47 cm
Colección Familia Colmeiro

Comisariado

Xosé Carlos López Bernárdez


Xosé Carlos López Bernárdez
(Vigo, 1958) foi profesor de Lingua e Literatura Galegas ata o ano 2018. Licenciado en Xeografía e Historia, sección de Historia da Arte. Ensaísta de temas artísticos e literarios e comisario de exposicións, é colaborador habitual en xornais e revistas. 

O seu traballo no eido da análise cultural mantén dúas liñas fundamentais; unha dedicada aos estudos da literatura galega do século XX, con especial atención aos movementos de vangarda, e unha segunda centrada no ámbito da historia da arte, orientada á construción de análises, nomeadamente sobre a arte galega, que supoñan unha descentralización dos relatos (ruptura do esquema centro/periferia). Nos seus traballos incide nos ocos que hai na análise da arte galega e no desprazamento dos nosos relatos, inexistentes nunha historia da arte escrita por un ollar centralizador na que non nos recoñecemos, e onde moitas obras non teñen espazo.

Na actualidade desenvolve a crítica de arte no suplemento Faro da Cultura do xornal Faro de Vigo.